[Column] LS 'Een feestje dat we kunnen missen'

Tekst: Carolus
7 januari 2026

Het nieuwe jaar werd onthaald met oorlogstaferelen. Straten, pleinen en hele wijken in Nederland veranderden voor een paar uur in een compleet slagveld. Totaal losgeslagen hersenloze jongelui bekogelden politieagenten, ambulancemedewerkers, brandweerlieden en andere hulpverleners met een spervuur van gerichte vuurwerkpijlen, zelf gefabriceerde molotovcocktails, cobra`s en mortiershells. Auto`s, huizen en de Vondelkerk in Amsterdam gingen in vlammen op. Mensen, vooral kinderen, werden verminkt en er vielen dodelijke slachtoffers.

We hebben het zien aankomen. We waren gewaarschuwd, al jarenlang door de veiligheidsdiensten en de medici. Maar toch, vanwege de ‘traditie van het hoort bij het feestje’ veranderde er niets tot dat die traditie uitmondde in de complete anarchie van vorige week. Vandaar het totale vuurwerkverbod voor komend jaar.

Ik heb al jarenlang de pest aan vuurwerk. Vanaf het moment dat ik als jungske een rotje tegen mijn been kreeg en er een behoorlijke schroeivlek aan overhield. Later ontplofte zo`n ding praktisch in het oor van een goede vriend die er blijvende gehoorschade aan overhield. Hij is muzikant en sindsdien kent hij het verschil tussen hard en zacht niet meer. Onze kat kroop op zo`n avond van angst in de boekentas van zoonlief en pieste alle schoolboeken onder. Die waren onbruikbaar en moesten vervangen worden. Een schadepost van een paar honderd euro. Niets in vergelijking met de schade van nu.

De avond begon voor ons vrij rustig met oliebollen, een drankje en de oudejaarsconference van Peter Pannekoek. Slechts hier en daar knalde het in de buurt. Niet meer dan in de weken daarvoor. Het meeste kruit moest nog verschoten worden. Om 12 uur fonkelden de vuurwerksterren aan het donkere firmament. Prachtig gezicht. Helaas maar voor eventjes. Daarna brak de hel los en hoorden we de ambulancesirenes af en aan rijden richting CWZ. Het gebruikelijke geknal van simpele rotjes werd ondergesneeuwd door mitrailleurgeratel afgewisseld met de doffe deunen van inslaande bommen en granaten. Het zal aan de zuidwestelijke windrichting gelegen hebben maar voor ons kwam de meeste herrie uit wijken in de buurt van het Maaswaalkanaal en hield uren aan. Het leek wel oorlog!

De volgende dag vertelde de buurvrouw het trieste verhaal van Shane, een vriendje van hun zoon. De arme jongen had iemand bij het afsteken van vuurwerk willen bijlichten en de klap niet overleefd. Later bleek het om illegaal vuurwerk te gaan.

Er werd afgelopen jaar 112.300 kilo illegaal vuurwerk in beslag genomen. Een schijntje van dat wat er werkelijk werd ingeslagen. Het is klaarblijkelijk ook niet zo moeilijk om daar via Signal- of Telegramkanalen aan te komen en wordt via de pakketdiensten keurig thuis bezorgd. Dan bewaar je het op een ‘veilige plek’  bijvoorbeeld onder het bed van je kinderen of naast de verwarmingsketel op zolder.

Ik heb de afgelopen dagen heel wat reacties in de kranten gelezen en die liegen er niet om. Een willekeurige greep: veel harder optreden, hogere boetes, geen taakstraffen via Halt meer, maar direct de gevangenis in, het verbieden van de verkoop van hoody`s, bij dubbele nationaliteit direct het land uit, toestaan van vuurwapengebruik door de politie, het leger inzetten, buurtbewakingsteams organiseren, gebiedsverboden en preventief opsluiten, avondklok voor jeugdigen, enzovoorts.

In heel wat reacties wordt ook gewezen op de rol van de ouders: ze geven zelf het slechte voorbeeld, ze weten al lang niet meer wat hun kinderen doen of waar ze uithangen, ze stellen geen duidelijke grenzen en vinden alles goed en zijn veel te veel bezig met zich zelf, ouders van raddraaiers beboeten en aansprakelijk stellen voor de schade, zorgen voor meer gezelligheid thuis met ouderwetse bordspelletjes, enzovoorts.

Er zijn ook heel wat mensen die op de nadelen van het vuurwerkverbod wijzen:  Al het vuurwerk wordt nu illegaal. Raddraaiers kunnen er toch wel aankomen. De controle door de legale verkopers valt weg. Daarmee druk je ook welwillende gebruikers van vuurwerk de illegaliteit in. De georganiseerde misdaad wordt zo alleen maar groter.

Ook de `politiek` krijgt de nodige vegen uit de pan: op 1 januari roepen ze schande en beloven ze hardere maatregelen, terwijl ze die op 2 januari al weer vergeten zijn, ze zijn ruim 3 weken onbereikbaar op vakantie en weten dat op 31 december al jarenlang de pleuris uitbreekt, ze komen met halfslachtige maatregelen niet verder dan pappen en nathouden. Het totale vuurwerkverbod volgend jaar is weer een extreme vorm van betutteling en symboolpolitiek. Zolang alleen Nederland dit doet verandert er niets.

Met dat laatste ben ik het wel eens. Zo lang er in Duitsland en België geen verbod op de verkoop van vuurwerk komt en het in elke supermarkt  tot aan het plafond opgestapeld ligt, blijft het dweilen met de kraan open. Maar In Duitsland, dat dezelfde vuurwerkproblematiek kent, houdt men de ontwikkelingen in ons land goed in de gaten. Een verkoopverbod zal er voorlopig nog niet komen. Maar het moet ergens beginnen. Dan maar hier!

Onze burgemeester wil komend jaar een strengere controle bij elke grensovergang. Succes!
Carolus komt uit een Berg en Dalse smokkelaarsfamilie die voor, tijdens en vlak na de oorlog met deze ‘grenshandel’ tot aan geldzuivering goudgeld heeft verdiend. Koffie, boter en sigaretten heen naar Kleef en chirurgische instrumenten terug voor de ziekenhuizen in Nijmegen. Pa en mijn ooms lachten zich kapot over de manier waarop ze de grensbewakers telkens bij de neus namen.
Zij hebben mij tijdens lange wandelingen al die paadjes en gaatjes in de grens laten zien. Die zijn er nog steeds. Sinds het Schengenakkoord met haar ‘groene grenzen’ zijn er nog veel meer bijgekomen en zelfs veranderd in complete rijbanen.

Ik nodig Hubert Bruls graag uit voor een wandeling langs al deze plekken in de omgeving van Nijmegen. Daar moet hij dan wel minstens vier dagen voor uit trekken. Daarna kan hij uitrekenen hoeveel grensbewaking er nodig is. Te veel dus.

Ik ben het wel helemaal met hem eens. ‘Het is onacceptabel dat de jaarwisseling wordt aangegrepen om mensen in gevaar te brengen met illegaal vuurwerk en brandstichting. Regels en verbod zullen nooit genoeg zijn. Het zal toch neerkomen op het gedrag van ons allemaal.’

Want elk feestje met onnodig veel gedonder, gaat vroeg of laat aan zijn succes ten onder.

Carolus

Meer columns lezen van Carolus? Lees hier de vorige column.


Dit bericht delen:

Advertenties