Gemeente Nijmegen wil wederopbouwgebied in centrum beschermen
De gemeente Nijmegen wil het wederopbouwgebied in de Nijmeegse binnenstad beschermen als stadsbeeld. Dit gebied is bijzonder vanwege zijn geschiedenis en de manier waarop de binnenstad na de verwoestingen van de Tweede Wereldoorlog is herbouwd. Met de bescherming wil de gemeente de bijzondere kenmerken en kwaliteiten van het gebied behouden.
De gemeente is gestart met de beschermingsprocedure. De stadsbeeldbescherming gaat over de stedenbouwkundige structuur (zoals het stratenpatroon) en de architectuur (gebouwen). De gemeente heeft hierover een brief gestuurd naar de belanghebbenden. Op 22 september is er een informatieavond voor eigenaren, ondernemers en bewoners. Na een periode waarin belanghebbenden hun mening kunnen geven, neemt de gemeenteraad naar verwachting begin 2027 een besluit over de aanwijzing als beschermd stadsgezicht.
Nijmegen als wederopbouwstad
Nijmegen is een echte wederopbouwstad. Met het bombardement van 22 februari 1944 en de verwoestingen tijdens het bevrijdingsoffensief werd de binnenstad van Nijmegen zwaar getroffen. Hierbij vielen veel burgerslachtoffers. Na de oorlog is hard gewerkt aan de wederopbouw van de binnenstad.
De wederopbouw was een periode van optimisme en modernisering. De middeleeuwse hoofdstructuur van de stad bleef grotendeels behouden, maar werd aangepast aan de eisen van die tijd. Straten werden op sommige plekken verlegd en verbreed om het centrum beter toegankelijk te maken voor het verkeer. Er kwam meer ruimte voor winkels en andere voorzieningen, met woningen op de verdiepingen.
Ook ontstonden nieuwe stedelijke plekken, zoals Plein 1944. Dit plein kreeg ruimte voor parkeren, markten, recreatie en uitgaan. Tegelijkertijd werden historische en beeldbepalende gebouwen behouden en hersteld, zoals de Stevenskerk, het stadhuis en de Molenstraatkerk.
Bijzonder aan de Nijmeegse wederopbouw is de schaal ervan. Nagenoeg de hele binnenstad is naoorlogs. De combinatie van de historische hoofdstructuur met de architectuur en stedenbouw van de wederopbouwperiode geeft het centrum een eigen karakter. De wederopbouw is daarmee een belangrijk onderdeel van de identiteit van Nijmegen.
Bescherming van het wederopbouwbeeld
Met de aanwijzing als beschermd stadsbeeld wil de gemeente het aanzien en karakter van de wederopbouwperiode in de binnenstad zoveel mogelijk in stand houden. Voor bouw- en sloopwerkzaamheden aan bouwdelen die vanaf de straat te zien zijn, zal een vergunning nodig zijn. Bij de beoordeling van de vergunningsaanvragen wordt gekeken of de bijzondere kwaliteiten van het stadsbeeld niet worden aangetast.
Daarnaast worden binnen het beschermd stadsbeeld panden die bijzonder en beeldbepalend zijn, aangewezen als stadsbeeldobjecten. Wijzigingen aan de straatgevels van deze panden worden vergunningsplichtig. De Adviescommissie Omgevingskwaliteit Nijmegen adviseert de gemeente hierover.
Geen glazen stolp
De bescherming betekent niet dat er een glazen stolp over het centrum van Nijmegen komt: het wordt geen openluchtmuseum. De binnenstad blijft zich ontwikkelen, maar binnen passende kaders. Sloop en nieuwbouw blijven op veel plekken mogelijk, maar de nieuwbouw zal wel goed moeten aansluiten bij de karakteristieken van de wederopbouw.
Bestaande monumenten
In de Nijmeegse binnenstad zijn al verschillende panden aangewezen als gemeentelijk monument. Denk aan het gebouw van de HEMA, het oude pand van Peek & Cloppenburg (nu H&M) en Modehuis Voss (nu Bakker Bart). Deze panden zijn zo bijzonder, dat ze als geheel zijn beschermd. Voor panden die al beschermd zijn, verandert er niets.
Subsidie
Voor het schoonmaken en opknappen van voorgevels in het wederopbouwgebied is subsidie beschikbaar. Eigenaren kunnen tot 40% van de kosten vergoed krijgen. Voor nieuwe stadsbeeldobjecten is nog een aanvullende subsidie mogelijk voor het verduurzamen en restaureren van de beschermde gevels.
Informatieavond en tentoonstelling
Voor alle belanghebbenden wordt op 22 september van 19.00-21.00 uur een informatiebijeenkomst in Lindenberg Cultuurhuis georganiseerd over de voorgenomen bescherming. En voor alle geïnteresseerden is vanaf 10 september in het Regionaal Archief Nijmegen de expositie 'Nijmegen: stad van de wederopbouw' te zien. De tentoonstelling laat zien hoe Nijmegen na de oorlog is herbouwd en duurt tot en met eind december 2026.
Meer informatie
Voor meer informatie kunt u terecht op de website: www.nijmegen.nl/monumenten
Dit bericht delen:
Advertenties
