Waarom kleine dingen zo groot kunnen voelen; en wat zegt dat over jou? [Column] Evelien Gubbels: 'Zoektocht naar Chronisch Geluk' (35)

Soms kan iets kleins je volledig uit balans brengen. Een opmerking, een blik, een vergeten berichtje  of zelfs iets ogenschijnlijk onschuldigs als een lege agenda. Op het eerste gezicht lijkt het “niet zo belangrijk”, maar van binnen kan het voelen alsof het alles raakt.
Dat is niet vreemd. Sterker nog: het zegt vaak minder over dat ene moment, en meer over wat eronder ligt. En daar sta ik vandaag graag met je bij stil.

Wanneer je systeem al veel draagt
Iedereen heeft een bepaalde bandbreedte waarbinnen prikkels goed te verwerken zijn. In de psychologie wordt dit ook wel de window of tolerance genoemd. Binnen dat ‘raam’ kun je relativeren, voelen zonder overspoeld te raken en helder blijven nadenken.

Maar wanneer je langdurig veel draagt, zoals stress, ziekte, vermoeidheid, verdriet of spanning, wordt dat raam kleiner. Je systeem staat als het ware al continu ‘aan’.

Het gevolg is herkenbaar voor veel mensen:

• kleine prikkels voelen ineens groot
• opmerkingen komen harder binnen dan je zou willen
• je reageert emotioneler of sneller dan je van jezelf gewend bent

Niet omdat je “overgevoelig” bent, maar omdat je zenuwstelsel al belast is.

Het gaat zelden om het concrete moment
Wat ons raakt, gaat vaak niet over de situatie zelf, maar over de betekenis die het voor ons heeft.
Neem iets eenvoudigs als een hangmat. Op zichzelf is het niets meer dan een stuk stof tussen twee bomen. Maar de betekenis kan veel groter zijn. Het kan symbool staan voor rust, vrijheid, niets hoeven, of voor jezelf mogen zorgen.
Als daar in je dagelijks leven weinig ruimte voor is, kan iets kleins, zoals geen moment hebben om even te liggen, of je hangmat die kapot gaat, onverwacht veel impact hebben. Niet vanwege die hangmat, maar vanwege wat die vertegenwoordigt.

Woorden raken aan oude lagen
Hetzelfde geldt voor opmerkingen van anderen. Wat klein lijkt, kan diep binnenkomen.

Een opmerking kan onbewust raken aan onderliggende gevoelens zoals:

• niet begrepen worden
• er alleen voor staan
• het gevoel dat je grenzen niet serieus worden genomen

Zeker wanneer zulke ervaringen vaker voorkomen, voelt een ogenschijnlijk klein moment als een bevestiging van iets groters. En dát maakt het zwaar.

Wat er verandert als je het gaat herkennen
Wanneer je gaat zien dat je reactie niet alleen over het moment zelf gaat, ontstaat er ruimte. Ruimte om nieuwsgierig te worden naar wat er werkelijk speelt.

Vragen die kunnen helpen:

• Wat raakt mij hier eigenlijk echt?
• Waar staat dit voor mij symbool voor?
• Wat heb ik op dit moment nodig?

Dat is geen afstand nemen van je gevoel, maar er juist dichterbij komen.

Mildheid als vertrekpunt
Als je begrijpt dat je systeem sneller reageert omdat het al veel te verwerken heeft, ontstaat er vaak meer mildheid.

Niet: ik overdrijf
Maar: het is logisch dat dit me raakt

Die kleine verschuiving maakt een groot verschil. Het haalt de strijd uit je reactie en maakt ruimte voor herstel.

Van inzicht naar verbinding
Vanuit dat begrip wordt het ook makkelijker om helder te communiceren. Niet alleen reageren op wat er gebeurt, maar woorden geven aan wat eronder ligt.

Bijvoorbeeld:

• “Ik merk dat ik behoefte heb aan rust.”
• “Voor mij voelt dit als een gebrek aan steun.”
• “Ik heb even iets anders nodig.”

Dat helpt niet alleen jezelf, maar ook de ander om je beter te begrijpen.

Tot slot
Kleine dingen kunnen groot voelen omdat ze raken aan iets dat al langer in beweging is. Aan behoefte, aan gemis, aan spanning of aan verlangen.

Hoe beter je dat leert herkennen, hoe meer ruimte er ontstaat. Niet omdat alles ineens makkelijk wordt, maar omdat je jezelf beter leert begrijpen.

En dat is vaak waar het begint: zachter worden. Naar jezelf, en van daaruit ook naar de wereld om je heen. Dus ik wil je graag eens vragen, na het lezen van dit artikel. Is er misschien iets dat jou reacties je willen vertellen?

Evelien

----------------------------

Evelien schrijft over psychologie, geluk en gezondheid, en werkt met mensen met langdurige gezondheidsklachten vanuit de overtuiging dat geluk mogelijk is, ook met beperkingen, en dat je daarin meer in handen hebt dan je soms denkt. Nieuwsgierig naar meer? www.chronischgeluk.com
Chronisch Geluk is ook te vinden op Facebook en Instagram – volg de pagina’s voor nieuwe inzichten, tips en herkenning.

Lees ook de vorige column van Evelien

---

Dit bericht delen: