Een drinkbeker met vrolijk gezicht, een luxe aardewerkservies, en een uniek penisbeeld. Dat zijn enkele opvallende Romeinse vondsten nadat provincie Gelderland en Valkhof Museum de eerste 300 van 16.000 dozen hebben uitgepakt.
Schatkamer
Gedeputeerde Peter Drenth: “Dit blijkt een enorme schatkamer. Alleen al deze eerste dozen laten zien hoe rijk en veelzijdig het Romeinse leven in Gelderland is geweest. De komende jaren gaan we ontdekken wat de overige 15.700 dozen ons nog meer vertellen over de Gelderse geschiedenis.”
Door een verandering in de wet kwamen honderdduizenden archeologische vondsten uit de afgelopen zeventig jaar bij de provincie terecht. In het depot staan nu 16.000 dozen waarvan de inhoud nog onbekend is. Eind 2025 heeft Provincie Gelderland geld vrijgemaakt om alle dozen te openen. Het uitpakken, beschrijven en opnieuw verpakken duurt ongeveer zes jaar. Valkhof Museum voert deze klus uit.
1800-2000 jaar
De eerste dozen bevatten vooral vondsten uit de grond onder het Canisius College, een voormalige kostschool in Nijmegen-Oost. Het gaat om spullen van 1800-2000 jaar oud, uit de Romeinse tijd dus. Daar zitten bijzonder mooie voorwerpen bij.

Luxe servies
Bijvoorbeeld bekers en schalen van een oranjerood servies. Ilse Schuuring, archeoloog van provincie Gelderland: “Het is een luxe aardewerkservies. Je ziet dat aan de techniek waarbij Romeinen met een mal patronen in het aardewerk drukten. Op het servies zie je bijvoorbeeld herten die door een bos springen. Je kunt het vergelijken met merken als Wedgewood of Villeroy & Boch, maar dan bijna 2000 jaar oud. En het is nog vrijwel heel, je kunt er zo van eten.”
Ook nog bijna vrijwel intact en daarom bijzonder is een drinkbeker met een vrolijk gezicht erop. Het is gevonden in de buurt van een Romeins legerkamp. Deze vrolijke beker lag tientallen jaren in een afgesloten doos in een donkere loods maar krijgt straks ongetwijfeld een mooie plek in een museum.

Geen schaamte
Uniek is de vondst van een 20 centimeter lang mannelijk geslachtsdeel. Deze is namelijk gesneden uit bot. Uit 2023 is een Britse variant van hout bekend, maar alle andere Romeinse penisbeelden zijn van niet-organisch materiaal, zoals steen of metaal. Archeoloog Schuuring: “Romeinen kenden geen schaamte rond geslachtsdelen. Afbeeldingen ervan kwamen veel voor, bijvoorbeeld als amulet. Het staat symbool voor vruchtbaarheid. Ook werden beelden ervan opgehangen bij doorgangen om boze geesten weg te houden.”
